Euskara

EUSKARA, ONDARE UNIBERTSALA

IEHGKren soa eta proposamenak

Euskara, lurraldearen berezitasun nagusia da eta kultura kapitalaren funtsezko elementua. Europako hizkuntza zaharrena da eta Euskadi eta Nafarroko (Hegoalde) 3 milioi biztanleekin partekatzen dugu; han hizkuntza ofiziala da. Ipar Euskal Herrian (Iparralde), euskaltzaleak eta elkarteak aritu dira lanean euskaraz irakasten deneko eskolak (ikastolak) sortzeko eta erabaki politikoetan eragiteko. Lurralde proiektuaren eta Estatu/Eskualde kontratuen inguruan plantan eman den gobernantzak (IEHGKrekin elkarlanean) negoziaziorako lekuak ekarri ditu, bai eta hizkuntza politika bat plantan ematea, 2005etik hona EEPk (Euskararen Erakunde Publikoak) eraman duena bere gain. Egun, lehen hezkuntzan diren ikasleen ia erdiak euskaraz ikasten du (murgiltze sisteman edo ikastaldien erdia) eta euskal hiztunen kopurua gero eta txikiagoa da. Euskara garapenerako bide bat da egun, bete ezin diren lanpostuen beharra baita: irakaskuntzan, haur txikien zaintzan, gizarte-medikuntzan, adinekoen harreran, Hego Euskal Herrirantz merkataritza garatzean, turismoan…
IEHGKarentzat eta eragileentzat, urrats bat aitzin egin behar da euskarari egoera azkarragoa eskainiko badiogu, euskara orotara hedatuko bada. IEHGKak hizkuntza biziberritzeko esperimentazio lurralde baten ideiaren alde egiten du (ikus. 2014ko lanak). Erakunde publikoek erakusten duten asmo onagatik ere, lurraldea ez da gibelka egitetik babesturik, bereziki hezkuntzaren aldaketengatik. Halatan, bada, IEHGKak euskarazko murgiltze irakaskuntzaren eta irakaskuntza elebidunaren aldeko mozio bat onartu zuen 2019ko ekainean.

Zertan gara egun?

Euskal Hirigune Elkargoak (EHE) onartu du euskara lurraldeko hizkuntzetariko bat dela eta hizkuntza politika zehaztu du; Euskararen erakunde Publikoan (EEP) leku bat du EHEk, Estatuaren, Eskualdearen, Departamentuaren eta Eusko Jaurlaritzaren ondoan. IEHGKa Euskararen Erakunde Publikoaren (EEP) aholku batzordeko kide da eta Euskal Hirigune Elkargoak (EHE) eskatu dio lagun diezaiola zehazten tokiko arizale eta eragileekin bere politika adosteko moldeak. 2018/2019an abian eman lanek hizkuntza politiken gobernantzari buruzko azterketa orokorragoa behar dute.

Nos actualités sur cette thématique

Pour que vivent nos langues

Pour que vivent nos langues

Un collectif très large réunit toutes les fédération et associations de promotion des langues régionales. Leur site rassemble de nombreuses analyses sur la situation de ...
De nombreux appels pour la Manif de samedi 29 mai

De nombreux appels pour la Manif de samedi 29 mai

La remise en cause de la scolarité en immersion fait l’objet d’un appel très large des acteurs du territoire et des élus. Retrouvez les différents ...
Faîtes votre recherche puis appuyez sur "entrée"